Khí công dưỡng sinh, một phương pháp rèn luyện sức khỏe của chuyên nghành Y học cổ truyển đã được sử dụng từ bao đời nay, Việt Nam và nhiều nước trên thế giới đã sử dụng phương pháp này để nâng cao sức khỏe giúp phòng chống bệnh tật. Khí công dưỡng sinh là sự kết hợp giữa cách thở, các động tác vận động cơ thể, kết hợp sự hướng dẫn thông qua lời nói, giúp làm cho khí huyết lưu thông, linh hoạt các khớp xương, đưa bệnh nhân về trạng thái cân bằng về thể chất và tinh thần, tâm trí tĩnh lặng, thư thái tĩnh tại, giúp cơ thể con người đạt tới trạng thái cân bằng.
Phép dưỡng sinh dựa trên quan điểm về chỉnh thể thiên nhiên hợp nhất “học thuyết thiên nhân tương ứng”. Cuộc sống của con người dựa vào thiên nhiên. Con người có quan hệ mật thiết với sự biến hóa âm dương của tự nhiên, con người là tiểu vũ trụ và luôn tìm mọi cách thích ứng với tự nhiên, cải tạo cho phù hợp với mình. Con người không thể tách rời thiên nhiên. Sức khỏe tồn tại và sự sống của con người đều phụ thuộc vào mối quan hệ cân bằng động thái giữa cơ thể với môi trường thiên nhiên.
Lịch sử phát triển của khí công đã xuất hiện hàng nghìn năm về trước, khi các nhà sư và thầy thuốc phương đông cổ đại bắt đầu phát triển những bài tập nhằm cải thiện sức khỏe và kéo dài tuổi thọ. Theo thời gian, khí công đã thoát khỏi giới hạn của những nhóm nhỏ này để trở thành một phần của y học cổ truyền, được công nhận rộng rãi và thực hành ở nhiều quốc gia, trong đó có Việt Nam.
Tại Việt Nam, khí công dưỡng sinh được áp dụng trong nhiều lĩnh vực chăm sóc sức khỏe, từ việc hỗ trợ điều trị các bệnh lý mạn tính cho đến việc duy trì sức khỏe hàng ngày. Các nghiên cứu đã chỉ ra rằng việc thực hành khí công đều đặn có thể mang lại những cải thiện đáng kể về thể chất và tinh thần. Người tập không chỉ cảm nhận được sự linh hoạt và sức mạnh được tăng cường trong cơ thể mà còn giảm bớt căng thẳng, lo âu và nâng cao chất lượng cuộc sống.
Khí công có thể giúp giảm căng thẳng và nâng cao sự thoải mái ở người cao tuổi. Không dừng lại ở đó, nhiều nghiên cứu khác cũng chỉ ra rằng khí công dưỡng sinh có thể hỗ trợ điều trị các bệnh lý như: các bệnh lý xương khớp, tiểu đường, cao huyết áp, suy nhược thần kinh, suy nhược cơ thể và các bệnh tim mạch… Những lợi ích này đã khiến khí công dưỡng sinh trở thành một lựa chọn lý tưởng cho nhiều người, đặc biệt là những người cao tuổi và những người bệnh mắc các bệnh mạn tính.
Một trong những điểm mạnh của khí công dưỡng sinh là sự đa dạng trong các động tác và bài tập, cho phép người tập dễ dàng lựa chọn những bài tập phù hợp với nhu cầu và khả năng của mình. Các động tác như tư thế ngũ hành, thở bụng sâu, hay động tác tay chào mặt trời, đều rất đơn giản nhưng lại mang lại hiệu quả lớn trong việc điều hòa khí huyết, cân bằng cơ thể và tinh thần.
Bệnh nhân tập khí công dưỡng sinh tại Bộ môn-Khoa Y học cổ truyền
Phương pháp tự xoa bóp cơ thể trong khí công dưỡng sinh
Tại Bệnh viện Quân y 103, khí công dưỡng sinh đã trở thành một trong những phương pháp điều trị chính của Bộ môn-Khoa Y học cổ truyền. Các lớp học được tổ chức đều đặn với sự hướng dẫn của các bác sĩ và điều dưỡng viên, không chỉ giúp duy trì sức khỏe mà còn mang lại lợi ích thiết thực cho người bệnh trong việc nâng cao thể trạng, cải thiện giấc ngủ. Sự tham gia tích cực của cả nhân viên và người bệnh đã tạo ra một cộng đồng luyện tập khí công, nơi mọi người cùng nhau chia sẻ kinh nghiệm và động viên lẫn nhau trong hành trình tìm kiếm sức khỏe và hạnh phúc.
Điều dưỡng Vũ Hoàng Long hướng dẫn tập dưỡng sinh cho bệnh nhân
Khí công dưỡng sinh không chỉ đơn thuần là một phương pháp tập luyện mà còn là một triết lý sống, nơi con người học cách điều chỉnh hơi thở, tư thế và ý thức để đạt tới sự hài hòa với bản thân và môi trường xung quanh. Trong bối cảnh y học hiện đại ngày càng chú trọng đến các phương pháp chăm sóc sức khỏe toàn diện, khí công dưỡng sinh đang chứng tỏ được giá trị của mình như một phần không thể thiếu của cuộc sống hiện đại. Tại Bộ môn-Khoa Y học cổ truyền, Bệnh viện Quân y 103, phong trào luyện tập khí công dưỡng sinh tiếp tục phát triển mạnh mẽ, mang lại những đóng góp quan trọng cho việc chăm sóc sức khỏe cộng đồng và nâng cao chất lượng cuộc sống cho mọi người./.
TS. Nguyễn Thanh Hà Tuấn - Chủ nhiệm Bộ môn-Khoa Y học cổ truyền
