Một nghiên cứu khoa học đôi khi bắt đầu từ một câu hỏi rất gần với công việc hằng ngày của người thầy thuốc:
Làm thế nào để hiểu rõ hơn những thay đổi đang diễn ra ở người bệnh, nhận diện nguy cơ sớm hơn và tìm thêm những căn cứ khoa học cho quyết định điều trị?
Câu hỏi ấy có thể bắt đầu từ một người bệnh xơ gan đang suy giảm khối cơ. Một người
bệnh ung thư đối mặt với nguy cơ suy dinh dưỡng. Hay một người bệnh vừa trải
qua nhồi máu cơ tim cần được đánh giá chính xác hơn nguy cơ xảy ra các biến cố
tim mạch sau điều trị.
Khác nhau về bệnh lý, chuyên ngành và cách tiếp cận, nhưng đều có một điểm chung: những câu hỏi được đặt ra từ thực tiễn lâm sàng.
Và từ Bệnh viện Quân y 103, những câu hỏi ấy đã được các bác sĩ mang tới Congress ESPEN 2026 Berlin và ESC 2026 Munich – những diễn đàn khoa học quốc tế để chia sẻ, trao đổi cùng các đồng nghiệp.
Tại Hội nghị dinh dưỡng và chuyển hóa Châu Âu (ESPEN) 2026 diễn ra tại Berlin, Bệnh viện Quân y 103 có hai báo cáo khoa học tập trung vào những vấn đề đang được quan tâm trong dinh dưỡng lâm sàng: suy dinh dưỡng, giảm khối cơ và sarcopenia ở người bệnh.
Báo cáo “Diagnostic Performance of GLIM and SGA for Detecting Sarcopenia in Hospitalized Patients with Cirrhosis”, do Bs Phạm Đức Minh và Đỗ Quang Huy thực hiện trên 182 người bệnh xơ gan điều trị nội trú, so sánh GLIM và SGA trong nhận diện người bệnh có sarcopenia. Kết quả cho thấy SGA có độ nhạy cao hơn, trong khi GLIM có độ đặc hiệu và độ chính xác tổng thể cao hơn; đồng thời, tình trạng suy dinh dưỡng xác định bằng cả GLIM và SGA đều có liên quan độc lập với sarcopenia.
Báo cáo “Bedside BIA-Derived Markers Are Associated with CT-Defined Muscle Depletion and GLIM-Defined Malnutrition in Cancer Patients”, do Bs Phạm Đức Minh cùng các cộng sự thực hiện trên 195 người bệnh ung thư. Nghiên cứu cho thấy các chỉ số BIA tại giường có mối liên quan với tình trạng giảm khối cơ xác định bằng CT và suy dinh dưỡng theo GLIM, qua đó gợi mở khả năng hỗ trợ đánh giá dinh dưỡng trong thực hành lâm sàng khi phân tích thành phần cơ thể chuyên biệt bằng CT không sẵn có.
Hội nghị Tim mạch châu Âu (ESC 2026) diễn ra tại Munich, Đức, bác sĩ Lê Thị Ngọc Hân cùng các cộng sự, Trung tâm Tim mạch - Bệnh viện Quân y 103 đã mang một câu hỏi từ thực tiễn lâm sàng đến diễn đàn khoa học quốc tế qua báo cáo: “Incremental Prognostic Value ofThree-Dimensional Left Atrioventricular Coupling Index Beyond Conventional Echocardiography in Acute Myocardial Infarction.”
Nghiên cứu được thực hiện trên 120 người bệnh nhồi máu cơ tim cấp được can thiệp động mạch vành qua da tiên phát, nhằm đánh giá giá trị tiên lượng bổ sung của chỉ số tương hợp nhĩ trái - thất trái ba chiều (3D LACI) so với các thông số siêu âm tim thông thường.
Sau 12 tháng theo dõi, 22 người bệnh (18,3%) xuất hiện biến cố tim mạch bất lợi chính (MACE). Kết quả cho thấy 3D LACI có khả năng phân biệt nguy cơ MACE tốt hơn một số thông số siêu âm tim được khảo sát, đồng thời vẫn là yếu tố dự báo độc lập trong phân tích đa biến. Kết quả này cho thấy tiềm năng của việc định lượng 3D LACI trong phân tầng sớm nguy cơ ở người bệnh sau nhồi máu cơ tim.
Ba báo cáo, ba hướng tiếp cận trên những nhóm người bệnh khác nhau - từ
xơ gan, ung thư đến nhồi máu cơ tim - nhưng cùng bắt đầu từ những vấn đề rất
thực trong quá trình chăm sóc và điều trị người bệnh.
Bởi nghiên cứu khoa học không chỉ bắt đầu trong phòng nghiên cứu.
Nó có thể bắt đầu ngay bên giường bệnh: từ một thay đổi về khối cơ chưa dễ nhận thấy, một tình trạng dinh dưỡng cần được đánh giá chính xác hơn, hay một chỉ số trên siêu âm tim có thể giúp nhận diện sớm người bệnh có nguy cơ cao sau nhồi máu cơ tim.
Từ những quan sát trong thực hành, câu hỏi nghiên cứu được hình thành; dữ liệu được thu thập, phân tích và kiểm chứng để từng bước tìm ra câu trả lời bằng bằng chứng khoa học.
Vì thế, khi các kết quả nghiên cứu từ Bệnh viện Quân y 103 được mang tới ESPEN 2026 Berlin và ESC 2026 Munich, điều được chia sẻ không chỉ là những con số hay biểu đồ trên các báo cáo khoa học.
Phía sau những con số ấy là người bệnh. Là những câu hỏi nảy sinh trong quá trình khám, điều trị. Và là hành trình người thầy thuốc đi tìm câu trả lời bằng khoa học.
Từ giường bệnh đến diễn đàn khoa học quốc tế là một hành trình của tri thức: bắt đầu từ thực tiễn, được kiểm chứng bằng nghiên cứu, được chia sẻ với đồng nghiệp và sau cùng lại trở về phục vụ thực tiễn lâm sàng, phục vụ người bệnh.
