1. ĐƠN VỊ ĐO
- Hoạt độ phóng xạ: Bq; Ci
- Liều hấp thụ Dh
Dh =
Đơn vị đo liều hấp thụ là Jun/kilogam (J/kg); rad (Roentgen Absorbed Dose): 1 rad = 0,01 J/kg.
Trong hệ SI: 1 rad = 0,01 Gy hay 1 Gy = 100 rad
- Liều chiếu Dc
Dc =
Trong hệ SI: C/kg. Đơn vị thông dụng là Roentgen (R).
1 R = 2,58 x 10- 4 C/kg hay 1 C/kg = 3876 R
Dh (rad) tia g, Eg = 500 keV
RBE (tia khảo sát) = (gây cùng hiệu ứng)
Dh (rad) tia khảo sát
RBE còn được gọi là trọng số bức xạ của chùm tia, ký hiệu là WR.
Trọng số bức xạ WR của một số loại bức xạ như sau:
- Liều tương đương
HT,R = WR x DT,R
DT,R là liều hấp thụ trung bình từ bức xạ R trong mô hoặc cơ quan T.
WR là trọng số bức xạ của chùm tia. Đơn vị: Sv
2. THIẾT BỊ ĐO LIỀU
- Máy đo xạ môi trường INSPECTOR
- Máy đo liều: Dose calibrator
3. AN TOÀN PHÓNG XẠ
3.1. Liều giới hạn cho phép
Liều giới hạn cho phép theo ICRP (1991)
* Về thực hành phải chú ý tới mấy nguyên tắc:
a. Không dùng phóng xạ nếu không mang lại lợi ích gì cho người bị chiếu
b. Khi dùng phóng xạ phải chú ý sao cho liều dùng cho cá nhân và số lượng người bị chiếu xạ trong dân chúng ít nhất một cách hợp lý. Phải chú ý tới các yếu tố kinh tế và xã hội.
c. Chiếu xạ các cá nhân phải được giới hạn về liều lượng và nguy cơ
3.2 Các biện pháp an toàn bức xạ
- Phải giảm thời gian tiếp xúc; tăng khoảng cách, thực hiện che chắn.
- Có ô nhiễm dùng nước và xà phòng rửa kỹ vùng da nhiễm bẩn, tẩy xạ quần áo, dụng cụ, diện tích phòng làm việc.
- Xử lý chất thải PX: chất thải rắn: kim tiêm, các đồ thuỷ tinh
- Chất thải lỏng: các dung dịch DCPX thừa, nước giặt, chất thải của BN.
- Khi làm việc phải sử dụng các phương tiện phòng hộ cá nhân
- Theo dõi liều chiếu cá nhân.
- Kiểm tra sức khoẻ: bao gồm khám tuyển chọn và khám định kỳ.
3.3. Phân vùng kiểm soát
- Vùng không cần theo dõi (Uncontrolled areas), chiếu xạ hàng năm không vượt quá 1/10 liều cho phép, nghĩa là dưới 2mSv/năm. Nhân viên có thể làm việc 40 giờ/tuần, 50 tuần/năm, tổng cộng 2000 giờ, suất liều <1mSv/h, không cần biện pháp gì đặc biệt.
- Vùng giám sát (Supervised areas): liều chiếu không quá 3/10 liều cho phép (6mSv/năm), suất liều trung bình <3 mSv/h. Người làm việc trong vùng này định kỳ phải được kiểm tra theo thường quy.
- Vùng kiểm soát Controlled areas): suất liều > 3mSv/h. Người làm việc trong vùng này phải được giám sát y tế và theo dõi thường quy.
- Vùng hạn chế (Restricted areas): suất liều>10mSv/h.Vào vùng này phải có cảnh báo đặc biệt, hạn chế thời gian, có thiết bị phòng hộ và theo dõi.
