Ngày 23/12/2021, Khoa Phẫu thuật Thần kinh (B9) - Bệnh viện Quân y 103 tiếp nhận bệnh nhân Đỗ Thị V. 66 tuổi, địa chỉ: phường Tân Sơn, thành phố Thanh Hoá, tỉnh Thanh Hoá với triệu chứng đau cổ gáy lan lên đầu vùng chẩm nhiều năm nay. Biểu hiện đau đầu tăng dần kèm biểu hiện đau lan xuống tay 2 bên, tê bì các đầu ngón tay. Khám chuyên khoa thần kinh nghi có rối loạn tăng phản xạ gân xương tứ chi, phản xạ bệnh lý bó tháp dương tính. Bệnh nhân được chỉ định khảo sát cộng hưởng từ cột sống cổ, kết quả cho thấy tổn thương ngang mức đốt sống cổ C1- C2 bên phải, trong và ngoài ống sống (hình quả tạ đôi), kích thước 49x33x43mm, ranh giới rõ, đã chèn ép tuỷ sống ngang mức, kèm phù tuỷ sống, phá huỷ cung sau - bên bên phải của đốt sống C1
Hình 1: Trên phim MRI khối u có hình ảnh quả tạ đôi
Ca mổ được đánh giá là khó, do có nguy cơ tổn thương vùng cấu trúc mạch máu đốt sống và cấu trúc thần kinh quan trọng, có thể gây tàn phế, thậm chí tử vong trong mổ. Do đó, bệnh nhân đã được chuẩn bị mổ đầy đủ. Cuộc phẫu thuật kéo dài khoảng 3 tiếng, dưới sự hỗ trợ của kính vi phẫu PENTERO 800 hiện đại và dao mổ siêu âm SOERING, kết quả đã lấy bỏ thành công khối u một cách triệt để, bảo toàn được các cấu trúc mạch máu và thần kinh.
Hình 2: Tư thế bệnh nhân và đường mổ
Sau phẫu thuật bệnh nhân được chăm sóc tại phòng chăm sóc đặc biệt. Khi thoát mê, bệnh nhân hoàn toàn tỉnh táo, không có rối loạn về hô hấp, tim mạch, vận động tay chân bình thường. Kết quả giải phẫu bệnh của khối u là u Schwannoma, phù hợp với nhận định trên chẩn đoán hình ảnh và trong mổ. Sau quá trình hậu phẫu, bệnh nhân ra viện trong tình trạng ổn định, không có thiếu sót về thần kinh.
Hình 3. Bệnh nhân ngày thứ 1 sau phẫu thuật
Hình 4: Ảnh bệnh nhân tuần thứ 3 sau phẫu thuật
Theo TS. Nguyễn Thành Bắc – Chủ nhiệm Bộ môn - Khoa (B9) cho biết: U Schwannoma là khối u thần kinh lành tính phát sinh từ mào thần kinh, và tiến triển chậm. U Schwannoma trong ống sống (tỷ lệ gặp khoảng 0,3-0,4 ca/ 100.000 người) có thể nằm ở bất kỳ vị trí nào dọc theo cột sống nhưng chủ yếu được tìm thấy ở vùng cổ và ngực. Bệnh nhân thường có triệu chứng lâm sàng khá mờ nhạt khiến người bệnh bỏ qua, không đi khám bệnh hoặc được chẩn đoán nhầm với một số bệnh lý thường gặp khác. Đau tại vị trí cột sống lan ra theo rễ thần kinh, rối loạn cảm giác, vận động ở tay, chân, rối loạn cơ vòng (tiểu khó,…) là những triệu chứng phổ biến nhất gợi ý u trong ống sống này. TS Bắc đưa ra lời khuyên: nếu xuất hiện triệu chứng nêu trên cần tới khám chuyên khoa, đặc biệt chuyên khoa thần kinh, để có chỉ định xét nghiệm phù hợp nhằm chẩn đoán và điều trị kịp thời. Phương pháp điều trị chủ yếu với loại u này là phẫu thuật cắt bỏ khối u, để tăng tỷ lệ thành công cần thực hiện bởi phẫu thuật viên có kinh nghiệm và hỗ trợ của trang thiết bị hiện đại như kính vi phẫu, dao mổ siêu âm,…
BSNT Hoàng Mạnh Linh
Đào Kim Sơn – Phòng KHTH
