Trung tướng GS.TS Nguyễn Tiến Bình – Giám đốc Học viện Quân y cho biết, Bệnh viện 103, Học viện Quân y là nơi tiên phong ghép thành công ca ghép thận năm 1992, ghép gan năm 2004, ghép tim năm 2010. Đề tài cấp Nhà nước về ghép tuỵ, thận trên người được các nhà khoa học của Học viện Quân y triển khai nghiên cứu tháng 8 năm 2008, thời gian hoàn thành đề tài trong 2 năm. Sau một thời gian dài say mê nghiên cứu, chuẩn bị chu đáo mọi mặt, đêm ngày 28/02 rạng ngày 01/3/2014 một lần nữa các bác sĩ của Bệnh viện 103 đã tiến hành thành công ca ghép đa tạng (tụỵ, thận) lần đầu tiên trên người tại Việt Nam. Đây không chỉ là tin vui, niềm tự hào của các nhà khoa học, các bác sĩ của Học viện Quân y, Bệnh viện Quân y 103 mà nó một lần nữa khảng định bước tiến mới của nền y học nước nhà. Giáo sư cũng cho biết, ca ghép Tuỵ - Thận lần này được triển khai hoàn toàn do các bác sĩ của Bệnh viện 103 (Học viên quân y) thực hiện. Ca ghép nằm trong hoạt động thực hiện chương trình khoa học công nghệ nghiên cứu ứng dụng kỹ thuật tiến tiến, hiện đại phục vụ sự nghiệp chăm sóc, bảo vệ sức khoẻ cộng đồng với đề tài cấp nhà nước “Nghiên cứu, ứng dụng ghép tuỵ- thận trên người từ người cho chết não”.
Thiếu tướng PGS.TS Hoàng Mạnh An – Giám đốc Bệnh viện cho biết. để chuẩn bị cho ca ghép thành công, Bệnh viện, Học viện đã phải rất nỗ lực từ triển khai nghiên cứu, chuẩn bị nhân lực, cơ sở vật chất kỹ thuật. Trước khi ghép trên người, các nhà khoa học đã tiến hành rất nhiều lần ghép thực nghiệm trên động vật. Để đảm bảo cho ca ghép đầu tiên thành công, Bệnh viện đã xây dựng ba phương án: mời các nhà khoa học nước ngoài (Nhật Bản và Bỉ) cùng tham gia ghép khi có người hiến tạng; Liên kết với các trung tâm ghép tạng lớn của cả nước thực hiện; Đội ngũ y, bác sỹ của Bệnh viện 103 tự thực hiện ghép tạng. Tuy nhiên, do phụ thuộc vào người chết não hiến tạng cho nên Bệnh viện đã quyết định thực hiện phương án 3, tự thực hiện, nếu không sẽ bị hỏng tạng hiến. Ca ghép tuỵ, thận được thực hiện trong 7 giờ đồng hồ, ngày 1-3 với hơn 150 các y, bác sĩ, kỹ thuật viên tham gia. Theo đánh giá của các nhà chuyên môn, cho tới thời điểm này - 3 ngày sau ghép, bệnh nhân ghép tuỵ, thận đã dần ổn định, các chỉ số về đường huyết, chức năng thận đã trở về tương đối bình thường; dẫn lưu tụy có ít dịch, vết mổ khô và bệnh nhân tỉnh táo có thể nói chuyện, trao đổi với các y, bác sĩ. Hiện nay, bệnh nhân vẫn được chăm sóc, theo dõi đặc biệt.
Được biết, cũng như các ca ghép tạng khác thì để có nguồn tạng hiến vẫn là khâu hết sức khó khăn, kể cả người thân trong gia đình cũng không dễ gì quyết định hiến tạng cho người thân của mình. Nguồn tạng từ người chết não cũng gặp rất khó khăn trong công tác vận động hiến tạng do nhiều nguyên nhân khác nhau. Phó giáo sư An nhấn mạnh, thành công bước đầu của ca ghép tụy-thận đầu tiên trên người đã mở ra triển vọng rất lớn để đội ngũ y bác sỹ tại Việt Nam khẳng định tay nghề và trình độ. Thành công này sẽ mở ra trong tương lai, với kỹ thuật ghép tạng, các y bác sỹ sẽ có cơ hội cứu sống được nhiều trường hợp bệnh nhân mắc bệnh hiểm nghèo hơn. Tuy nhiên, phó giáo sư An cũng cho hay, hiện nay số người có nhu cầu cần ghép tạng thì lớn, trong khi nguồn tạng hiến tặng thì hiếm, vì vậy cơ hội cứu sống cho các bệnh nhân trên vẫn còn nhiều khó khăn.
Trần Văn Bản
