Ngày 25.8.2021, Khoa Bệnh phổi - Trung tâm Nội hô hấp, Bệnh viện Quân y 103 tiếp nhận 1 bệnh nhân nam, 87 tuổi vào cấp cứu trong tình trạng suy hô hấp cấp: thở nhanh nông, tần số thở 30 chu kì/phút, co rút cơ hô hấp phụ, môi tim, SpO2 80%, PaO2 58mmHg. Xquang tim phổi thấy hình ảnh mờ không thuần nhất gần hoàn toàn nửa dưới phổi phải, tràn dịch màng phổi phải, bóng tim to. Qua lời kể của người nhà đi cùng, bệnh nhân bị bệnh khoảng 3 ngày trước đó với triệu chứng đột ngột sốt cao 39-40 0C, sốt nóng liên tục, không có cơn rét run, kèm theo khó thở tăng dần, ho khạc đờm xanh đục, mệt mỏi, ăn uống kém. Bệnh nhân có tiền sử đái tháo đường týp 2 điều trị không thường xuyên, thoái hóa cột sống tự điều trị tại nhà bằng corticosteroid kéo dài.
Sau khi khám lâm sàng và làm các xét nghiệm cấp cứu, bệnh nhân dược chẩn đoán là viêm phổi cấp thùy dưới phải khả năng do vi khuẩn Gram âm, chưa loại trừ được nhiễm khuẩn huyết, có biến chứng suy hô hấp cấp, tràn dịch màng phổi phải. Bệnh kèm theo: đái tháo đường týp 2, bệnh tim thiếu máu cục bộ mạn tính, suy tim. Tiên lượng bệnh nhân rất nặng: do tuổi cao, nhiều bệnh kết hợp, tình trạng nhiễm khuẩn nặng (Tính theo thang điểm PSI: 157 điểm, mức nguy cơ 7), với nguy cơ tử vong cao (28%).
Ngay lập tức, bệnh nhân được điều trị tích cực bằng các biện pháp: thở oxy 5l/phút, bù nước điện giải, kiểm soát đường máu, dinh dưỡng, chọc hút dịch màng phổi, dùng phối hợp 2 kháng sinh (Imipenem 2 g/ngày và Ciprofloxacin 800 mg/ngày), dinh dưỡng tích cực. Sau điều trị bệnh nhân tiến triển tốt dần: các triệu chứng đau ngực, khó thở giảm dần, sau 4 ngày thì hết hẳn sốt, và sau 10 ngày thì bệnh nhân không cần oxy hỗ trợ. Các xét nghiệm cận lâm sàng đều cải thiện tốt sau điều trị. Tổn thương phổi trên hình ảnh Xquang và chụp cắt lớp vi tính ngực hấp thu dần sau điều trị. Bệnh nhân đã hồi phục rất tốt và ra viện sau 12 ngày.
Trong thời điểm chuyển mùa và mùa lạnh, viêm phổi là bệnh lý gặp phổ biến, nguyên nhân hàng đầu do nhiễm khuẩn. Hiệu quả điều trị phụ thuộc chính vào việc sử dụng sớm, đúng kháng sinh ban đầu theo định hướng căn nguyên vi khuẩn gây bệnh. Hiện nạy, viêm phổi vẫn là một trong những bệnh phổ biến điều trị tại Trung tâm Nội hô hấp. Ở bệnh nhân này với bệnh cảnh viêm phổi nặng, bệnh nhân tuổi cao, có nhiều biến chứng nặng (suy hô hấp, nhiễm khuẩn huyết), nhiều bệnh lý kết hợp (đái tháo đường, bệnh tim thiếu máu), trên thể địa giảm miễn dịch do thường xuyên điều trị bằng corticosteroid, do vậy nguy cơ tử vong rất cao. Bệnh nhân đã được chẩn đoán và điều trị kịp thời, tích cực. Kết quả điều trị thành công rất tốt. Đây cũng là niềm vui của bệnh nhân và gia đình cũng như của toàn bộ cán bộ, nhân viên Trung tâm Nội Hô hấp, Bệnh viện Quân y 103.
BS Nguyễn Thị Hoan
TS.Đào Ngọc Bằng-PCNK Bệnh phổi
(Trung tâm Nội hô hấp, BVQY 103)
