Thực hiện: BS.Nguyễn Vũ Thắng, BS. Lê Duy Chí
PGS.TS. Hoàng Đình Anh
1. Bệnh sử
Bệnh nhân: Nguyễn Viết H, 73 tuổi.
Ngày khám: Ngày24/04/2020tại Bệnh viện Quân y 103.
Lý do khám: Tê tay, huyết áp tayphải cao hơn bên trái.
Nhập viện: Khoa Can thiệp tim mạch/Trung tâm Tim mạch - Bệnh viện Quân y 103.
2. Kết quả siêu âm
Siêu âm ngày 24 và 29/4/2020 tại khoa Siêu âm/TT CĐHA:
Động mạch đốt sống thân nền trái Vs: 70cm/s, có phổ cướp máu hoàn toàn với dòng đảo chiều (so với động mạch cảnh trong trái )
ĐM dưới đòn trái: Có đoạn hẹp do mảng vữa xơ trước chỗ phân chia động mạch đốt sống, Doppler màu dòng aliasing, vận tốc dòng chảy tăng cao Vs: 288cm/s, ước lượng mức độ hẹp > 70%.
Hình ảnh động mạch đốt sống thân nền phải: Tăng vận tốc Vs:113 cm/s (bình thường 40-60cm/s), có hiện tượng tăng lưu lượng dòng bù cho động mạch thân nền vì cướp máu động mạch đốt sống bên trái.
Kết luận siêu âm: Hình ảnh hội chứng cướp máu hoàn toàn động mạch dưới đòn trái, do hẹp nặng động mạch dưới đòn trái trước chỗ phân chia động mạch đốt sống.
Hình ảnh siêu âm của BN Ng. V. H:
4. Các xét nghiệm khác và xử trí
Kết quả chụp cắt lớp vi tính128 dãy tại Trung tâm Chẩn đoán Hình ảnh, Bệnh viện Quân y 103: Hình ảnh hẹp nặng động mạch dưới đòn trái 70-80%.
4. Xử trí diều trị: Bệnh nhân đã được chụp và can thiệp mạch tại Khoa can thiệp tim mạch, Bệnh viện QY 103, can thiệpnong bóng, mở rộng đoạn hẹp, lấy vữa xơ. Kết quả thành công.
5.Kiến nghị rút ra từ bệnh nhân này:
Đa số bệnh nhân hẹp động mạch dưới đòn không triệu chứng. Hẹp/tắc động mạch dưới đòn được phát hiện tình cờ khi đo huyết áp hai tay có sự chênh lệch, hoặc khi làm siêu âm cho bệnh nhân có bệnh động mạch cảnh hoặc động mạch vành. Hỏi bệnh sử và khám lâm sàng cẩn thận có thể phát hiệu các dấu hiệu kín đáo của hẹp động mạch dưới đòn.
Nguyên nhân dẫn đến cướp máu động mạch dưới đòn là do tắc hoặc hẹp nặng động mạch dưới đòn. Ở phần lớn bệnh nhân, là do hậu quả của bệnh động mạch do xơ vữa (atherosclerotic arterial disease ), chiếm ưu thế nghiêng về động mạch dưới đòn trái.
Siêu âm Doppler là xét nghiệm cận lâm sàng đầu tay để khảo sát động mạch đốt sống và động mạch cảnh đoạn ngoài sọ, cũng như động mạch dưới đòngiúp chẩn đoán và điều trị can thiệp kịp thời.Thông qua phát hiện sớm dòng đảo chiều của động mạch đốt sống thân nền để khảo sát kỹ hơn hẹp tắc của động mạch dưới đòn.
Đưa tin: BS.Nguyễn Vũ Thắng
Khoa Siêu âm – Trung tâm chẩn đoán hình ảnh – Bệnh viện Quân Y 103.
