"Không phải người trẻ mắc lao nhiều hơn trước, mà là người trẻ đang chủ quan hơn với những dấu hiệu cảnh báo của bệnh."
Ho kéo dài, sốt nhẹ về chiều, mệt mỏi hay sụt cân... là những biểu hiện rất dễ bị bỏ qua hoặc nhầm lẫn với cảm cúm, viêm họng, viêm phế quản. Chính sự chủ quan ấy khiến không ít người trẻ chỉ phát hiện lao phổi khi bệnh đã tiến triển. Thực tế tại Bộ môn - Trung tâm Nội hô hấp, Bệnh viện Quân y 103 cho thấy, ngày càng có nhiều người trong độ tuổi lao động đến khám khi tổn thương phổi đã nặng hơn chỉ vì chậm trễ thăm khám.
Lao phổi không còn là căn bệnh "của người già"
Trong suy nghĩ của nhiều người, lao vẫn là căn bệnh gắn với người cao tuổi hoặc những người có sức khỏe yếu. Quan niệm ấy vô tình khiến nhiều người trẻ bỏ qua khả năng mình có thể mắc bệnh.
Trên thực tế, lao phổi không phân biệt tuổi tác. Bất kỳ ai cũng có nguy cơ mắc bệnh nếu tiếp xúc với nguồn lây và có các yếu tố thuận lợi để vi khuẩn lao phát triển.
Điều đáng lo ngại hiện nay không phải là người trẻ mắc lao nhiều hơn, mà là họ thường đến bệnh viện muộn hơn. Công việc bận rộn, áp lực cuộc sống cùng tâm lý "còn trẻ thì sẽ nhanh khỏi" khiến nhiều người lựa chọn tự điều trị thay vì đi khám ngay từ những dấu hiệu đầu tiên.
Lối sống hiện đại đang khiến nguy cơ mắc bệnh gia tăng
Những thói quen phổ biến của người trẻ như thức khuya, làm việc quá sức, ăn uống không điều độ, căng thẳng kéo dài, hút thuốc lá hoặc sử dụng rượu bia... đều có thể làm suy giảm sức đề kháng.
Đây không phải là nguyên nhân trực tiếp gây bệnh lao, nhưng lại là điều kiện thuận lợi để vi khuẩn lao phát triển khi cơ thể đã từng tiếp xúc với nguồn lây.
Bên cạnh đó, môi trường học tập, làm việc đông người, không gian kín, ít thông khí hay việc thường xuyên tiếp xúc gần với người mắc lao nhưng chưa được phát hiện cũng làm tăng nguy cơ lây truyền bệnh qua đường hô hấp.
Đó là lý do các bác sĩ luôn khuyến cáo, thay vì lo lắng mình có mắc lao hay không, mỗi người cần chủ động xây dựng lối sống lành mạnh và không chủ quan trước những dấu hiệu bất thường của cơ thể.
Một cơn ho kéo dài có thể là lời cảnh báo
Khác với nhiều bệnh lý hô hấp cấp tính, lao phổi thường diễn biến âm thầm.
Ban đầu, người bệnh chỉ xuất hiện những triệu chứng rất dễ bị bỏ qua như ho kéo dài, sốt nhẹ về chiều, đau tức ngực, mệt mỏi, chán ăn hoặc sụt cân nhẹ. Những biểu hiện này gần giống với cảm cúm, viêm họng, viêm phế quản hay dị ứng thời tiết.
Không ít người tự mua thuốc cảm, thuốc ho hoặc kháng sinh để điều trị. Triệu chứng có thể giảm trong vài ngày, nhưng sau đó lại tái diễn. Trong khoảng thời gian ấy, vi khuẩn lao vẫn âm thầm phát triển, tiếp tục phá hủy nhu mô phổi và làm tăng nguy cơ lây bệnh cho những người xung quanh.
Đến khi xuất hiện ho ra máu, khó thở hoặc sút cân rõ rệt, người bệnh mới tìm đến bệnh viện thì tổn thương thường đã nghiêm trọng hơn, thời gian điều trị cũng kéo dài hơn.
Chẩn đoán sớm là "chìa khóa" để điều trị hiệu quả
Theo các bác sĩ Bộ môn - Trung tâm Nội hô hấp, lao phổi hoàn toàn có thể chữa khỏi nếu được phát hiện sớm và điều trị đúng phác đồ.
Hiện nay, Bệnh viện Quân y 103 triển khai đồng bộ nhiều kỹ thuật hiện đại phục vụ chẩn đoán bệnh lao như chụp cắt lớp vi tính lồng ngực, xét nghiệm vi sinh, sinh học phân tử, nuôi cấy vi khuẩn lao, nội soi phế quản...
Đặc biệt, đối với những trường hợp tràn dịch màng phổi chưa rõ nguyên nhân hoặc nghi ngờ lao màng phổi, Bộ môn - Trung tâm Nội hô hấp thực hiện thường quy kỹ thuật nội soi màng phổi kết hợp sinh thiết. Đây là kỹ thuật chuyên sâu giúp quan sát trực tiếp khoang màng phổi, lấy mẫu bệnh phẩm chính xác, nâng cao khả năng chẩn đoán và rút ngắn thời gian tìm nguyên nhân gây bệnh.
Sau khi được chẩn đoán xác định, người bệnh sẽ được điều trị theo phác đồ của Chương trình Chống lao Quốc gia, đồng thời được theo dõi sát trong suốt quá trình điều trị nhằm bảo đảm hiệu quả và hạn chế nguy cơ tái phát.
Đừng để sự chủ quan đánh mất "thời điểm vàng"
Các bác sĩ khuyến cáo, nếu xuất hiện tình trạng ho kéo dài trên 2 tuần, sốt nhẹ về chiều, đau ngực, khó thở, ra mồ hôi ban đêm, ho ra máu hoặc sụt cân không rõ nguyên nhân, người dân nên đến cơ sở y tế để được thăm khám và làm các xét nghiệm cần thiết.
Đừng tự chẩn đoán bằng những tìm kiếm trên mạng hay chỉ dựa vào vài viên thuốc mua vội ở hiệu thuốc.
Bởi với bệnh lao, phát hiện sớm không chỉ giúp người bệnh điều trị khỏi hoàn toàn mà còn hạn chế nguy cơ lây lan trong gia đình và cộng đồng.
Đừng xem nhẹ một cơn ho kéo dài
Một cơn ho có thể chỉ là cảm lạnh, nhưng cũng có thể là tín hiệu đầu tiên của bệnh lao.
Điều đáng sợ không nằm ở vi khuẩn lao, mà nằm ở sự chủ quan của chính chúng ta. Lắng nghe cơ thể, đi khám đúng thời điểm và tuân thủ điều trị là cách đơn giản nhất để bảo vệ lá phổi của mình, đồng thời góp phần ngăn chặn sự lây lan của bệnh trong cộng đồng.
