Hẹp khí quản là tình trạng thu hẹp khẩu kính khí quản do sự hình thành mô sẹo hoặc dị dạng của sụn khí quản. Khi khí quản bị hẹp trên 50% khẩu kính sẽ xuất hiện các biến chứng nghiêm trọng, thậm chí dẫn đến suy hô hấp cấp tính và gây tử vong. Nguyên nhân của hẹp khí quản là do mắc phải hoặc bẩm sinh. Hầu hết đối với nguyên nhân mắc phải là do sẹo gây chít hẹp khí quản hình thành sau thời gian lưu ống nội khí quản kéo dài.
Hiện nay có một số phương pháp đang được sử dụng để điều trị sẹo hẹp khí quản như: Nong khí quản hẹp bằng bóng hoặc dụng cụ, cắt đốt sẹo hẹp khí quản bằng Laser qua nội soi, đặt stent khí quản, phẫu thuật cắt bỏ đoạn khí quản có sẹo gây chít hẹp và nối tận tận 2 đầu khí quản. Mỗi phương pháp điều trị đều có ưu, nhược điểm và được chỉ định dựa vào mức độ và vị trí hẹp khí quản của từng bệnh nhân.
Phẫu thuật cắt bỏ đoạn khí quản có sẹo gây chít hẹp và nối lại khí quản là phẫu thuật khó, thường được chỉ định đối với các trường hợp bị sẹo gây chít hẹp khí quản đoạn dài hoặc khi các biện pháp can thiệp khác không hiệu quả hoặc sau các biện pháp can thiệp tạm thời. Đây là phương pháp điều trị sẹo hẹp khí quản cho kết quả tốt và hiệu quả bền vững.
Vừa qua Bệnh viện Quân y 103 đã phẫu thuật cấp cứu thành công cho một trường hợp bị sẹo hẹp khí quản sau đặt ống nội khí quản. Đó là bệnh nhân Trần Văn H, 20 tuổi. Tháng 7/2021, trong khi lao động bệnh nhân bị điện giật gây ngừng tim, bệnh nhân được cấp cứu kịp thời, tim đập lại, tuy nhiên bị hôn mê, phải đặt ống nội khí quản, thở máy kéo dài. Sau thời gian điều trị tại các bệnh viện, bệnh nhân tỉnh trở lại, ống nội khí quản được rút và ra viện. Sau 1 tháng ra viện, bệnh nhân bị khó thở tăng dần, thở rít từng cơn. Ngày 13/9/2021, bệnh nhân bị khó thở nhiều, thở rít, không thể nằm được do khó thở, hít vào rất khó khăn. Bệnh nhân được cấp cứu vào Bệnh viện Quân y 103. Ngay lập tức, Bệnh viện tiến hành hội chẩn với sự tham gia của Trung tâm Hô hấp và Khoa Phẫu thuật lồng ngực, xác định: Bệnh nhân bị suy hô hấp cấp tính do sẹo chít hẹp khí quản. Các biện pháp cấp cứu đảm bảo hô hấp, xét nghiệm khí máu, … đồng thời tiến hành soi khí quản, chụp cắt lớp vi tính khí quản để xác định chẩn đoán, xác định vị trí và mức độ chít hẹp khí quản được thực hiện.
Bệnh nhân được chỉ định phẫu thuật cấp cứu: cắt bỏ đoạn khí quản bị chít hẹp, nối 2 đầu khí quản kiểu tận - tận với chẩn đoán: Suy hô hấp cấp tính do sẹo chít hẹp khí quản đoạn cổ sau lưu ống nội khí quản kéo dài.
Sau mổ bệnh nhân diễn biến thuận lợi, tự thở tốt, được rút ống nội khí quản ngay, bệnh nhân không còn khó thở, không còn thở rít, trở lại sinh hoạt bình thường. Kết quả chụp cắt lớp vi tính khí quản 10 ngày sau phẫu thuật cho thấy miệng nối liền hoàn toàn và khí quản thông suốt.
Hình ảnh khí quản trước mổ
Hình ảnh khí quản sau mổ
Bệnh nhân được điều dưỡng dặn dò trước khi ra viện
Hình ảnh bệnh nhân sau mổ tiếp xúc, nói chuyện bình thường trước khi ra viện
PGS. TS Nguyễn Ngọc Trung
Đào Kim Sơn - P.KHTH
